بایگانی

Archive for the ‘روایتی از روزنامه نگاری و رسانه های جمعی’ Category

فیسبوک سیستم عامل اینترنت

مارک زوکربرگ بنیانگذار شبکه اجتماعی فیسبوک و منتخب مرد سال 2010 مجله ی تایمهفته ی پیش مجله ی تایم در یک اقدام پر سر و صدا و بحث برانگیز مارک زوکر برگ موسس  شبکه ی اجتماعی فیسبوک را به عنوان مرد سال 2010 انتخاب کرد. موضوع آنقدر داغ و جنجالی بود که خبر آن به سرعت، در سایر رسانه های جمعی، مطبوعات و سایت ها و بلاگ ها و شبکه های اجتماعی مثل خود فیسبوک و توئیتر و .. پخش شد. واکنش مردم دنیا به این خبر، آنچنان شدید بود که خود این واکنش نیز در بسیاری از سایت های خبری، تبدیل به خبر شد. با توجه به نظرسنجی هایی غیررسمی که پیش از اعلام نهایی مجله ی تایم انجام شده بود، بسیاری از صاحب نظران و حتی مردم عادی انتظار داشتند که (باید) جولیان آسانگ بنیان گذار سایت ویکیلیکس به عنوان مرد سال انتخاب و معرفی شود که چنین نشد. خیلی ها مجله تایم را متهم کردند به همراهی با دولت هایی که به نوعی  از افشاگری های اخیر ویکیلیس آزرده خاطر شده بودند. خیلی ها اما مارک زوکربرگ و فیس بوک را هدف قرار داده بودند که بخصوص در یک سال گذشته جز خدشه دار کردن حریم خصوصی کاربرانش کار دیگری انجام نداده و چطور شده که این شخص به عنوان مرد سال مجله ی تایم معرفی می شود؟ عده ای را عقیده بر این بود که شاید مجله ی تایم دارد به نوعی به بیل گیتس آینده نان قرض می دهد تا در آینده اگر نیاز شد برای حل برخی از مشکلات مالی و اقتصادی اش به کمک آن مجله آید. برخی معتقد بودند که این انتخاب حتی قرار است به فروش فیلم «شبکه ی اجتماعی» که داستان زندگی زوکربرگ است چه در اکران عمومی و چه در عرضه ی آن به صورت دی وی دی کمک کند. تصویر روی جلد مجله ی تایم خود حدیث مفصل خود را داشت و بسیاری از منتقدان آن را هم مورد تجزیه و تحلیل و تفسیر قرار داده بودند.

آنچه در این یادداشت می خواهم به آن بپردازم اما، این نیست که چرا مجله ی تایم زوکربرگ جوان را به عنوان مرد سال 2010 انتخاب کرد، چرا که مجله تایم، در آن شماره خود، در یادداشت سردبیر به تفصیل به این موضوع پرداخته است و دیگر نیازی به توضیحات من  و شرح بیشتر آن نیست. آنچه مسلم است این است که شبکه ی اجتماعی فیسبوک در حال حاضر بیش از 500 میلیون کاربر دارد یعنی  به عبارتی: 1.6 برابر جمعیت کنونی ایالات متحده امریکا. بدون شک این رقم، رقم قابل توجهی است. درست است که جولیان آسانگ بنیان گذار ویکی لیکس بسیاری از اسناد (که حرف و حدیث درباره آن نیز بسیار است) محرمانه دولت ها و از جمله امریکا را در سایتش افشا و منتشر ساخته است که در مناسبات سیاسی کشورها چه در داخل و چه در خارج تاثیرات فراوانی گذاشته است، اما فیسبوک زوکر برگ جوان هم در طی این سالها، علیرغم تمام موضوعات و حاشیه هایی که در مورد نقض حریم خصوصی کاربران این شبکه ی اجتماعی مطرح بوده بی تاثیر نبوده است. حتی معتقدم براستی تاثیر آن خیلی خیلی بیشتر بوده است و بار دیگر معتقدم که این تاثیر، اثرات بیشتر خود را بخصوص در سالهای آینده نشان خواهد داد.

ما در حال حاضر فقط با یک شبکه ی اجتماعی با بیش از 500 میلیون کاربر سر و کار نداریم. فیسبوک در نوع خودش یک پدیده است و بسیاری از کارشناسان پلتفرم آن را سیستم عامل اینترنت می دانند. شما توجه کنید به این قابلیت هیجان انگیز تبدیل این شبکه ی اجتماعی از یک شبکه ی ساده ی دوست یابی و ارتباطات جوانان کم سن و سال، به شبکه ای برای توسعه نرم افزارها و نیز شبکه ای برای کاربردهای  تجاری و بازرگانی و بازاریابی کالا و خدمات. اتفاقی که در فاصله ی سه سال گذشته روی داده است و اینکه بسیاری از شرکت ها و موسسات و کسب و کارها برای تبلیغ و بازاریابی کالاها و خدمات خود به آن روی آورده اند – که به آن «بازاریابی رسانه های اجتماعی» می گویند. بسیاری از برنامه های کاربردی جدیدی که برای این پلتفرم نوشته شده است، هریک به نوعی می توانند در حال حاضر و حتی در آینده ی نزدیک  انقلابی در چگونگی کارکرد ما با اینترنت ایجاد کنند. شرکت و موسسات بدون شک دیگر نمی توانند حضور بر روی فیسبوک را نادیده بگیرند چرا که جمعیت فوق العاده زیادی که می توانند مشتریان بالقوه یا بالفعل آنان باشند در این فضا به سر می برند. برنامه های کاربردی متعددی برای این پلتفرم نوشته شده است که به مرور دارند تخصصی تر و کاملتر می شوند و برخی از آنها در همین زمان، به کار آمده اند تا حضور کسب و کارها بر روی فیسبوک را قدرت بیشتری دهند. اینها از جمله مواردی است که بسیاری از مردم عادی با آن آشنا نیستند و از آن مطلع نیستند و نمی دانند که در حال حاضر و نیز آینده، این پلتفرم و این ابزار و برنامه های کاربردی تا چه حد می تواند روی موفقیت کسب و کار آنها تاثیر فراوانی بگذارد. اما آنها که دستی در کار و مطالعه این پلتفرم دارند، به خوبی می دانند که موسس جوان این شبکه ی اجتماعی به راستی چه کرده است.

Advertisements

تغييرات سريع در رسانه‌های اجتماعی

در رسانه‌های اجتماعی همه چيز خيلی سريع تغيير می‌کند: ايده‌ها و افکار تازه در لحظه توليد می‌شوند، حرکت و نگاه مردم به سرعت از موضوعی به موضوعی ديگر شکل می‌گيرد و یادمان نرود که : ما داریم با حضور خود در وب و استفاده از اینترنت و رسانه های اجتماعی آن آرام آرام پیر می شویم. رسانه های اجتماعی دیگر فقط منحصر به نسل جوان و نوجوان نیست، اکنون میانسالان بسیاری در سطح جهان دارند از وبلاگ ها، ویکی ها و شبکه های اجتماعی مثل فیس بوک و توئیتر و … استفاده می کنند – این موضوع مهمی است.

رسانه‌های اجتماعی تبدیل شده اند به زبان مردم، باید اين زبان تازه را مثل زبان دوم (يا) به عنوان زبان سوم بیاموزند و بخصوص در دنیای کسب و کار و تجارت، آن را به کار گيرند. درست همانطور که شما باید به عنوان مثال به یک زبان دوم مثل انگلیسی تسلط داشته باشید، باید خود را با تسلط بر زبان مردم – رسانه‌های اجتماعی – نیز مجهز کنید.

بر اساس تازه ترین پژوهش‌ها، مردم آنلاين، بيش از ۲۷ درصد از وقت خود را در شبکه های اجتماعی می گذرانند، آنان اخبار و رویدادها را نه از سایت های خبری و روزنامه های چاپی یا آنلاین که از رسانه ها و شبکه های اجتماعی مثل بلاگ ها، فیس بوک، توئيتر و … می گیرند. البته اين را هم بايد در نظر داشت که اخبار، در سطح رسانه‌های اجتماعی، ابتدا در سطح شايعه، داستان‌ها و افسانه‌های شهری میان مردم آنلاين پخش می‌شوند، اين شايعات، بعدا از سوی رسانه‌های جمعی رسمی تاييد يا تکذيب می‌شوند. همه‌ی این اتفاقات و رويدادها، در سطح اينترنت، با سرعتی بسیار بالا مسير خود را طی می‌کنند، گاه حتی رسانه‌های جمعی رسمی (چاپی / آنلاين / راديو- تلويزيون‌ها- ماهواره ای یا زمينی) از کل ماجرا بشدت عقب می‌‌مانند. (ر.ش. اینجا)

سمينار جديد: بررسی جايگاه سايت های خبری فارسی‌زبان

اين سمينار و جلسه‌ی بحث و بررسی آن اختصاص دارد به سايت‌های خبری و تحليلی فارسي‌زبان بر روی اينترنت و اينکه اين سايت ها به عنوان منبع خبری از چه جايگاهی نزد کاربران (فارسی زبان) جدی و حرفه‌ای اينترنت برخوردارند. اين سمينار تنها برای مديران و مسئولان سايت های خبری و تحليلی در نظر گرفته شده است. چنانچه مدیريت یک سايت خبری – تحلیلی فارسی‌زبان را بر عهده دارید، شايد مايل باشيد بدانيد که سایت شما در نزد کاربران جدی و حرفه ای اينترنت از چه جايگاهی برخوردار است. پس در اين سمینار شرکت کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر اینجا را بخوانید : «بررسی جايگاه سايت‌های خبری فارسی‌زبان»  و برای دریافت اطلاعات بیشتر در خصوص هزینه ها و روش پرداخت و ثبت نام از فرم انتهای  صفحه استفاده کنید تا اطلاعات بلافاصله برایتان ارسال شود.

بیست سایت برتر خبری – تحلیلی فارسی زبان – فهرست

یک پژوهش جدید داشتم در خصوص سایت های خبری و تحلیلی مخصوص فارسی زبانان و ایرانیان برروی اینترنت که در توئیت های آتی گزارشی از آن ارائه می شود: پیش از این در یادداشت هایم اشاره کرده بودم از نظر من تعریف دیگری در مورد کاربران جدی و حرفه ای اینترنت وجود دارد. معتقدم که رفتار و فعالیت کاربران جدی و حرفه ای اینترنت با سایر کاربران متفاوت است و در بسیاری از امور واقعا جالب و قابل توجه است. در گزارش تهیه شده، کاربر جدی و حرفه ای اینترنت منابع خبری و تحلیلی خود را انتخاب می کند و بر اساس این انتخاب اخبار و رویدادها را زیرنظر دارد. معتقدم بر اساس یافته هایم که ما در حال حاضر چیزی در حدود 40 هزار کاربر جدی و حرفه ای اینترنت داریم در میان فارسی زبانان و ایرانیان مقیم داخل و خارج از کشور. بر اساس تحقیقات و پژوهش هایم به این نتایج رسیده ام که یک از هر چهار نفر کاربر ایرانی یا فارسی زبان جدی و حرفه ای اینترنت اخبار را … از اینترنت و منابع خبری و تحلیلی معتبر می گیرد. یک فهرستی تهیه کرده ام بر اساس این یافته ها که در آن 20 سایت خبری و تحلیلی فارسی زبان قرار گرفته است. و بر اساس همین فهرست ده سایت برتر کاملا مشخص است. سه ماه پیش اولین فهرست تهیه شد و روز گذشته فهرست دوم هم آماده شد. این فهرست بر اساس یک سری شاخص های بسیار مهم تدوین و تهیه شده است و معتقدم که می تواند معتبر باشد. این فهرست 20 سایت برتر بر اساس تعداد کاربران جدی و حرفه ای اینترنت که مخاطبین ثابت سایت های خبری و تحلیلی ردیف شده است. دو سایت ایرنا و روزآنلاین به تازگی وارد فهرست من شده اند و در فهرست قبلی من حضور نداشته اند.

جایگاه بیستم: خبرگزاری ایرنا – با تولید محتوای بیش از 2900 مطلب خبری در هفته – که نتوانسته است مخاطبین جدی و حرفه ای ایرانی رابه خود جذب کند.

جایگاه نوزدهم : سایت روزآنلاین با حدود 100 مطلب خبری در هفته

جایگاه هجدهم : سایت کلمه – با 69.77 درصد رشد در تعداد مخاطبین جدی و حرفه ای ایرانی بر روی اینترنت نسبت به سه ماه گذشته – جالب اینجاست که سایت کلمه سه ماه پیش در همین جایگاه قرار داشت – تولید محتوای خبری سایت 22.22 درصد رشد داشته است.

جایگاه هفدهم: سایت خبرگزاری میراث فرهنگی با 15.58 درصد رشد نسبت به سه ماه گذشته و 18.18 درصد رشد در تولید محتوای خبری

جایگاه شانزدهم: خبرگزاری ایسنا – با 61.17 درصد رشد در مخاطبین جدی و حرفه ای و 80.43 درصد رشد در تولید محتوای خبری – درصدهای رشد در مخاطبین جدی و حرفه ای اینترنت در میان ایرانیان و متوای خبری تولید شده نسبت به داده های 3 ماه گذشته است

جایگاه پانزدهم: سایت خبری مدیانیوز با 32.90 درصد رشد در جذب مخاطبین جدی و حرفه ای و 10.38 درصد رشد در تولید محتوای خبری -جالب است که سایت مدیانیوز در فهرست سه ماه گذشته ام نیز در همین جایگاه پانزدهم قرار داشت علیرغم رشد در جذب مخاطب و تولید محتوا

جایگاه چهاردهم: خبرگزاری مهر با 14.34 درصد رشد در مخاطب جدی و حرفه ای و 87.83 درصد رشد در تولید محتوا نسبت به سه ماه گذشته

جایگاه سیزدهم: صدای امریکا با 10.53 درصد رشد در مخاطب جدی و حرفه ای ایرانی نسبت به سه ماه گذشته

جایگاه دوازدهم: سایت رجانیوز با 40.93 درصد رشد در جذب مخاطبین جدی و حرفه ای ایرانی اینترنت و 78.64 درصد رشد در تولید محتوای خبری – اما جایگاه یازدهم که در فهرست قبلی من از آن سایت همشهری آنلاین بود کماکان در دست همین سایت است (: و این خیلی جالب است

جایگاه یازدهم: سایت همشهری آنلاین با 23.04 درصد رشد در جذب مخاطبین جدی و حرفه ای اینترنتو با 28.17 درصد رشد در تولید محتوای خبری در هفته

اما جایگاه دهم که در فهرست قبلی ام اختصاص داشته به سایت صدای امریکا امروز از آن ورودی جدیدی به فهرست بیست سایت برتر خبری و تحلیلی است

جایگاه دهم: سایت سحام نیوز – ارگان حزب اعتماد ملی یک شگفتی ساز بوده است با 116 درصد رشد در جذب مخاطبین و 640 درصد رشد در تولید محتوای خبری

جایگاه نهم: سایت صدای آلمان با 3.29 درصد رشد در جذب مخاطبین جدی و حرفه ای اینترنت و 1.94 درصد رشد در تولید محتوای خبری

جایگاه هشتم: سایت پیک ایران – با 22.97 درصد رشد در جذب مخاطبین حرفه ای و 26.99 درصد رشد در تولید محتوای خبری نسبت به سه ماه گذشته

در فهرست قبلی من، جایگاه هفتم اختصاص داشت به صدای آلمان و در فهرست جدید سایتی که در فهرست قبلی در مکان هشتم بود صعود کرده است

جایگاه هفتم: سایت عصر ایران – با 19.30 درصد رشد در جذب مخاطبین حرفه ای و کاهش شدید در تولید محتوای خبری نسبت به سه ماه گذشته!

جایگاه ششم: سایت ایران پرس نیوز با 7.61 درصد رشد در تعداد مخاطبین جدی و حرفه ای اینترنت و رشد 50 درصدی در تولید محتوای خبری

جایگاه پنجم که در فهرست قبلی اختصاص داشت به سایت خبرگزاری فارس امروز در فهرست جدید میزبان سایتی است که سه ماه پیش در جایگاه ششم قرار داشت

جایگاه پنجم: سایت مردمک با 51.78 درصد رشد در جذب مخاطبین جدی و حرفه ای و با کاهشی ناچیز در تولید محتوای خبری

جایگاه چهارم: سایت فرارو، که در فهرست قبلی وضعیت بهتری داشت یک رتبه سقوط کرده است با 13.57 درصد رشد درجذب مخاطب و 21.05 درصد رشد در تولید خبر

جایگاه سوم: سایت خبرگزاری فارس با 21.04 درصد رشد در جذب کاربران جدی و حرفه ای و72.23 درصد رشد در تولید محتوای خبری در هفته نسبت به 3 ماه پیش

جالیگاه های دوم و اول در فهرست جدید تغییری نکرده اند و این جالب است

جایگاه دوم: بی بی سی فارسی با رشد 16.45 درصد در تعداد مخاطبین جدی و حرفه ای ایرانی (/فارسی زبان) اینترنت

جایگاه اول: رادیو فردا با 19.32 درصد رشد در تعداد مخاطبین حرفها و جدی و رشد

در فاصله سه ماهه اردیبهشت تا تیر ماه 89 تعداد بسیاری از کاربران جدی و حرفه ای اینترنت، رادیو فردا را به عنوان اولین منبع خبری انتخاب کردند. این تحقیق نشان می دهد: کاربران جدی و حرفه ای فارسی زبان (ایرانی / غیر ایرانی) سایت رادیو فردا را به عنوان اولین منبع خبری خود انتخاب کرده اند.  در این دوره زمانی سه ماهه سایت رادیو فردا با 19.32 درصد رشد در جدول بیست سایت برتر خبری – تحلیلی در مقام نخست قرار دارد. درصد رشد فعالیت رادیو فردا در سه ماهه ی گذشته 17.57 درصد بوده است. بعد از سایت رادیو فردا، سایت بی بی سی فارسی با 16.45 درصد رشد مخاطبین در جایگاه دوم فهرست  سایت های خبری مورد استفاده و انتخاب کاربران جدی و حرفه ای فارسی زبان اینترنت قرار دارد. سایت بی بی سیس فارسی در سه ماهه ی پژوهش، علیرغم نمایش رشد تعداد مخاطبین، کاهش فعالیت را نشان می دهد. اما از نکات بسیار جالب و قابل توجه در رشد مخاطبین سایت های خبری در میان کاربران جدی و حرفه ای فارسی زبان اینترنت این که رشد 21 درصدی مخاطبین سایت خبرگزاری فارس باعث شده است تا این سایت از جایگاه پنجم در فروردین 89 به جایگاه سوم ترقی کند. اما سایت مردمک در فاصله ی 3 ماه گذشته در تولید محتوای خبری کاهش فعالیت داشته است. سایت فارسی صدای آلمان که پیش تر در فهرست قبلی ام در مقام هفتم قرار داشت با دو رتبه تنزل به مقام نهم جدول رسیده است (علیرغم رشد 3.29 درصدی در تعداد مخاطبین و افزایش 1.94 درصدی در تولید محتوای خبری.) یکی از شگفتی های این پژوهش اخیر صعود چندین و چند پله ای سایت سحام نیوز (ارگاان حزب اعتماد ملی) در فاصله ی سه ماه گذشته بوده است. سحام نیوز با 116 درصد رشد در تعدا مخاطبین و با 640 درصد رشد در فعالیت و تولید محتوای خبری توانسته است صدای امریکا را از جدول ده سایت برتر خارج کند و جایگاه دهم را به خود اختصاص دهد. جایگاهی که در فهرست قبلی ام به اخبار ایران در سایت صدای امریکا اختصاص داشت.

شايعه چيست؟

شايعات پديده‌‌هايي اجتماعي و مرموزند. گفته يا نوشته‌هايي هستند بي پايه و اساس، بي دليل و مدرك و تركيبي از چيزهايي كه هم حقيقت دارند و هم ندارند، اين روايات به سرعت و به صورت سينه به سينه بين مردم (يا يك جامعه‌ي معين) پخش مي‌شوند. چند سال ‍پيش مطلبی نوشتم تحت همین عنوان که «شایعه چیست؟»  که بسیار مورد توجه قرار گرفت.

خبر در فولکلور اینترنتی

بر روي اينترنت، مردم با استفاده از نامه‌هاي الكترونيكي، پيام‌رساني فوري يا IM و يا وبلاگ‌نويسي با يكديگر در ارتباط هستند و خبر بخشي از گفتگوهاي الكترونيكي است. وبلاگ‌نويس، ابزار وبلاگ را به عنوان رسانه‌اي در اختيار دارد، رسانه‌اي كه مخاطبين خاص خود را دارد و اين مخاطبين را به سوي خود جلب مي‌كند. حال وبلاگنويسي را در نظر بگيريد كه شاهد رويداد مهم و تازه‌اي بوده است و مي‌خواهد اين رويداد را در وبلاگ خودش ثبت كند. او بايد از قبل، خبر و خبر نويسي را بشناسد و درباره آن بداند. در عين حال او بايد، حق و حقوق و نيز حد و حدود خود رابداند. حال سوال ان است: آيا شما به عنوان یک وبلاگنويس حق و حقوقي داريد؟ چند سال پیش مطلبی نوشتم تحت عنوان «خبر در فولکلور اینترنتی» که آن زمان بسیار مورد توجه قرار گرفت و در سایتهای خبری و نشریات  متعددی منعکس شد. بعدها همراه با گزارش ها و مقالات دیگری از من، در نشریه وزین فرهنگ مردم هم به چاپ رسید.

وقتی می خواهیم با رسانه ها مصاحبه کنیم

چند سال پیش، بعد از یکی از مصاحبه هایم با یکی از خبرگزاری ها، تعدادی از دوستانم در خبرنامه‌ها طی تماس‌های تلفنی متعدد از من ‌پرسيدند كه براي داشتن يك مصاحبه موفق با رسانه‌ها، چه نكاتي را بايد مدنظر داشته باشيم. فكر كردم كه اين سوال را در مطلبی تحت عنوان «وقتی می خواهیم با رسانه ها مصاحبه کنیم»  پاسخ دهم.